Chablis is misschien wel de bekendste witte wijn van Frankrijk, en ook een van de meest herkenbare. De wijn komt van één druif, chardonnay, maar smaakt heel anders dan de volle, romige chardonnay die je uit warmere streken kent. Chablis is strak, fris en mineraal, met citrus, groene appel en tonen die vaak met krijt of oesterschelp worden vergeleken. Dat komt door het koele klimaat en de bijzondere kalkbodem in het noorden van Bourgogne.
Op deze pagina lees je waar Chablis ligt, hoe de vier niveaus van Petit Chablis tot grand cru werken, wat de bodem met de smaak doet, wat je voor een goede fles betaalt en wat je erbij eet. Onderaan vind je de wijnen uit Chablis in onze shop en alle artikelen over dit gebied.
Chablis in het kort
- Land en regio: Frankrijk, het noordelijkste deel van Bourgogne, in het departement Yonne
- Druif: uitsluitend chardonnay
- Status: AOC sinds 1938 (Chablis en Chablis Grand Cru), Petit Chablis sinds 1944, Chablis Premier Cru sinds 1967
- Bekende appellations: Petit Chablis, Chablis, Chablis Premier Cru en Chablis Grand Cru
- Kenmerk: kalk- en mergelbodem uit het Kimmeridgien, koel klimaat, frisse en minerale witte wijn
- Schenktemperatuur: Petit Chablis 8-10 °C, Chablis en premier cru 10-11 °C, grand cru 12-14 °C
Waar ligt Chablis?
Chablis ligt rond het gelijknamige stadje aan de rivier de Serein, ongeveer zestien kilometer ten oosten van Auxerre. Het gebied ligt ruwweg halverwege Parijs en de Côte d’Or, en meer dan honderd kilometer van Beaune. Daarmee staat Chablis een beetje los van de rest van Bourgogne, met een eigen karakter. De beste wijngaarden liggen op de hellingen langs de Serein, die in de Yonne uitmondt.
Chardonnay op kalk: waarom Chablis zo strak is
De sleutel tot Chablis zit in de grond. De grand crus en premiers crus liggen vooral op Kimmeridgien: kalk en mergel uit het late Jura, zo’n 150 miljoen jaar oud, vol met fossiele oestertjes uit de zee die hier ooit stond. Die bodem geeft de wijn zijn strakke, zilte en minerale kant. Een groot deel van Petit Chablis groeit op het iets jongere Portlandien, wat lichtere en eenvoudigere wijnen geeft.
Daar komt het klimaat bij. Chablis ligt noordelijk en koel, met een groot risico op voorjaarsvorst van maart tot begin mei. Wijnboeren beschermen hun stokken al sinds de jaren zestig met kacheltjes tussen de rijen en met besproeiing, waarbij een laagje ijs de knoppen tegen nog strengere kou beschermt. Die koelte houdt de zuren hoog en de alcohol gematigd.
Ook de wijnmaker speelt mee. Gewone Chablis en Petit Chablis rijpen bijna altijd op roestvrijstalen tanks, zodat het fruit en de frisheid voorop staan. Bij premier cru en grand cru gebruiken sommige producenten (deels) houten vaten, wat de wijn ronder maakt. Meer over de druif lees je op onze pagina over chardonnay.
Van Petit Chablis tot grand cru
Chablis kent vier niveaus, van eenvoudig tot zeldzaam:
- Petit Chablis: licht, fris en vriendelijk, vooral van de hoger en verder weg gelegen wijngaarden. Lekker jong, als aperitief.
- Chablis: het grootste deel van de productie. Strak, citrusfris en mineraal, goed voor een paar jaar.
- Chablis Premier Cru: wijn van 40 benoemde wijngaarden (climats) aan beide oevers van de Serein, verspreid over gemeenten als Chablis, Fleys, Fontenay-près-Chablis, Courgis en Milly. Bekende namen zijn Montée de Tonnerre, Mont de Milieu, Fourchaume, Vaillons en Montmains.
- Chablis Grand Cru: de top, op ongeveer 100 hectare op één zuidwestelijk gerichte helling tegenover het stadje Chablis.
De zeven grand crus
De grand cru-helling is verdeeld in zeven climats: Blanchot, Bougros, Les Clos, Grenouilles, Preuses, Valmur en Vaudésir. Les Clos geldt vaak als de krachtigste, Blanchot en Preuses als de verfijndste. Op flessen zie je soms ook La Moutonne, een wijngaard die tussen Preuses en Vaudésir ligt, maar dat is geen officiële grand cru.
Producenten en jaargangen
Een groot deel van alle Chablis komt van de coöperatie La Chablisienne, die volgens schattingen bijna een derde van de wijn uit het gebied maakt. Je vindt haar wijnen ook in Nederland. Daarnaast heeft Chablis beroemde familiedomeinen, zoals Raveneau en Vincent Dauvissat, die met kleine hoeveelheden de toon zetten, en grotere huizen als William Fèvre.
Omdat het weer in Chablis zo wisselt, verschilt de oogst per jaar flink, vooral door vorst en hagel. Koop je een premier cru of grand cru, kijk dan even naar recente beoordelingen van die jaargang. Gewone Chablis drink je binnen een paar jaar. Een premier cru bewaar je volgens de wijnboeren van Chablis vijf tot tien jaar, een grand cru tien tot vijftien jaar of langer. Met de tijd krijgt de wijn tonen van honing, noten en toast, terwijl de frisheid blijft.
Wat kost een goede Chablis?
- Petit Chablis: vanaf ongeveer 10 tot 15 euro
- Chablis: meestal tussen 13 en 20 euro; in de supermarkt soms in de aanbieding
- Chablis Premier Cru: ongeveer 20 tot 40 euro
- Chablis Grand Cru: vanaf ongeveer 45 euro, bij de bekendste domeinen veel meer
Chablis is door vorstschade de laatste jaren duurder geworden. Let dus op de wijnaanbiedingen van de week: een goede gewone Chablis met korting is vaak een mooie koop.
Wat eet je bij Chablis?
De klassieker is Chablis met oesters, en dat is niet voor niets: de zilte, minerale wijn en de oester versterken elkaar. Ook bij mosselen, gegrilde vis, sushi, garnalen en vis met beurre blanc is Chablis een vaste keuze. Petit Chablis en gewone Chablis passen goed bij geitenkaas en salades met vis. Een premier cru of grand cru met wat rijping kan meer aan: denk aan kreeft, coquilles, gevogelte in een romige saus of een stuk comté.
Wijnen uit Frankrijk in onze shop
Veelgestelde vragen over Chablis
Welke druif zit er in Chablis?
Alleen chardonnay. Elke wijn met de naam Chablis op het etiket is gemaakt van honderd procent chardonnay.
Hoort Chablis bij Bourgogne?
Ja. Chablis is het noordelijkste deel van Bourgogne, al ligt het een eind van de Côte d’Or vandaan en heeft het een eigen stijl.
Wat is het verschil tussen Chablis en Petit Chablis?
Petit Chablis komt meestal van wijngaarden op de jongere Portlandien-bodem en is lichter en eenvoudiger. Chablis is strakker, mineraler en net wat serieuzer.
Is Chablis op hout gerijpt?
Meestal niet. Gewone Chablis rijpt bijna altijd op roestvrij staal. Alleen bij een deel van de premiers crus en grand crus wordt hout gebruikt.