Valpolicella en Amarone: de rode wijnen van Verona

Valpolicella is het heuvelland net boven Verona, waar een paar inheemse druiven vier heel verschillende rode wijnen opleveren. Van een lichte, sappige Valpolicella die je fris uit de koelkast kunt drinken tot de beroemde Amarone: vol, warm en krachtig, gemaakt van druiven die maandenlang zijn gedroogd. Daartussen zit de Ripasso, die veel Nederlanders kennen als betaalbare wijn met een beetje Amarone-karakter.

Op deze pagina lees je hoe die vier wijnen verschillen, hoe het drogen van de druiven werkt, welke deelgebieden er zijn, wat een goede Amarone of Ripasso kost en wat je erbij eet. Onderaan vind je de wijnen uit dit gebied in onze shop en alle artikelen over Valpolicella en Amarone.

Valpolicella in het kort

  • Land en regio: Italië, Veneto, in de heuvels ten noorden en oosten van Verona
  • Druiven: corvina en corvinone (samen 45 tot 95%), rondinella (5 tot 30%), eventueel aangevuld met andere rode druiven
  • Status: Valpolicella DOC sinds 1968; Amarone en Recioto della Valpolicella DOCG en Valpolicella Ripasso DOC sinds 2010
  • Bekende appellations: Valpolicella, Valpolicella Ripasso, Amarone della Valpolicella en Recioto della Valpolicella, elk ook als Classico of Valpantena
  • Schenktemperatuur: Valpolicella 14 tot 16 graden, Ripasso en Amarone 16 tot 18 graden

Waar ligt Valpolicella?

Het gebied ligt in de provincie Verona, tussen het Gardameer in het westen en de wijngaarden van Soave in het oosten. De Monti Lessini in het noorden beschermen de heuvels tegen koude lucht, het Gardameer zorgt voor een milde invloed. De Valpolicella-zone telt negentien gemeenten. Het historische hart, de Classico-zone, bestaat uit Fumane, Marano, Negrar, Sant’Ambrogio en San Pietro in Cariano. Het dal van Valpantena, ten noorden van Verona, heeft een eigen vermelding. Ten oosten daarvan liggen de grote dalen zoals Val d’Illasi en Val di Mezzane, waar veel nieuwe wijngaarden zijn aangeplant.

gedeeltelijk binnen de appellation

Corvina, corvinone en rondinella

De hoofdrol is voor corvina. Die druif geeft frisse zuren, zachte tannines en geuren van kersen en kruiden. Corvinone lijkt er sterk op, maar heeft grotere bessen en mag corvina geheel of gedeeltelijk vervangen. Rondinella geeft kleur en droogt goed, wat belangrijk is voor Amarone. Sommige producenten werken ook met de oude druif molinara of met andere rode rassen, maar die spelen nu een kleine rol. Internationale druiven als cabernet en merlot mogen alleen in kleine hoeveelheden.

Vier wijnen uit één gebied

Valpolicella

De gewone Valpolicella is de lichtste van de familie: helderrood, sappig en fris, met kersen en een beetje amandel in de afdronk. Drink hem jong en gerust iets gekoeld. Een Valpolicella Superiore is wat steviger en rijpt minstens een jaar.

Amarone della Valpolicella

Voor Amarone worden de beste trossen na de oogst niet meteen geperst, maar gedroogd in luchtige ruimtes, de fruttai. Dit drogen heet appassimento. De druiven verliezen veel vocht en worden een soort rozijnen, met geconcentreerde suikers en smaken. Volgens de regels mag de wijn pas vanaf 1 december gemaakt worden; de meeste producenten wachten tot januari of februari. Alle suikers worden vergist, zodat een droge, maar zeer volle wijn ontstaat met minstens 14% alcohol. Amarone rijpt minstens twee jaar en komt dus op zijn vroegst in het derde jaar na de oogst op de markt. Een Riserva rijpt minstens vier jaar.

Valpolicella Ripasso

Ripasso betekent letterlijk opnieuw langs gaan. De producent giet een gewone Valpolicella over de schillen die na het maken van Amarone of Recioto zijn overgebleven. Daarop vergist de wijn een paar dagen opnieuw, waardoor hij voller, ronder en krachtiger wordt. Het resultaat zit in stijl tussen Valpolicella en Amarone in, voor een veel lagere prijs dan een Amarone.

Recioto della Valpolicella

Recioto is de oudste stijl: ook van gedroogde druiven, maar de vergisting wordt gestopt voordat alle suiker is omgezet. Zo ontstaat een zoete rode wijn, heerlijk bij chocolade of bij een stuk oude kaas. Je vindt hem minder vaak, en meestal in halve flessen.

Hoe smaakt Amarone en hoe lang kun je hem bewaren?

Amarone ruikt naar rozijnen, gedroogde kersen, pruimen en chocolade, vaak met tonen van koffie, tabak en specerijen. In de mond is hij vol en zacht, met een warme afdronk en vaak een licht bittertje: daar komt de naam Amarone vandaan, van amaro (bitter). Traditionele producenten rijpen in grote vaten en maken strakke, complexe wijnen; moderne huizen gebruiken vaker kleine barriques en maken rondere, zoetere wijnen. Bekende namen zijn onder meer Quintarelli en Dal Forno (beide cultstatus), Bertani, Masi, Allegrini en Tommasi.

Een goede Amarone kan tien jaar of langer liggen en wordt dan zachter en complexer. Ripasso drink je meestal binnen vijf jaar na de oogst, een gewone Valpolicella liefst binnen twee jaar. Open een jonge Amarone ruim van tevoren en schenk hem in een groot glas.

Wat kost een goede Valpolicella of Amarone?

  • Valpolicella (Classico): vaak tussen 7 en 12 euro.
  • Valpolicella Ripasso: meestal tussen 10 en 20 euro.
  • Amarone: instap rond de 20 tot 30 euro, goede Amarone van bekende huizen 35 tot 60 euro.
  • Topproducenten en Riserva: vanaf zo’n 60 euro, voor de cultnamen ver daarboven.

Ripasso en Amarone duiken geregeld op in onze wijnaanbiedingen van de supermarkten. Een Amarone onder de 15 euro is zeldzaam: kijk dan goed naar de scores.

Wat eet je bij Valpolicella en Amarone?

Een lichte Valpolicella past bij pasta met tomatensaus, pizza, vleeswaren of een simpele risotto. Ripasso kan meer hebben: lasagne, stoofvlees, hamburgers of een bord pasta met ragù. Amarone vraagt om stevige, rijke gerechten zoals gestoofd rundvlees of wild, risotto all’Amarone (een klassieker uit Verona), of een plank met harde, gerijpte kazen zoals Parmigiano Reggiano of oude Monte Veronese. Ook na het eten, gewoon met een stuk kaas, is een Amarone op zijn best.

Veelgestelde vragen over Valpolicella en Amarone

Wat is het verschil tussen Amarone en Ripasso?

Amarone wordt helemaal gemaakt van gedroogde druiven en is daardoor heel vol en krachtig. Ripasso is een gewone Valpolicella die nog eens over de schillen van de Amarone is vergist. Hij krijgt daar wat van het karakter van, maar blijft lichter en goedkoper.

Is Amarone een zoete wijn?

Nee, Amarone is droog: de suikers uit de gedroogde druiven worden vergist. Door het rijpe fruit en de hoge alcohol kan hij wel zacht en een beetje zoetig aanvoelen. De zoete variant van dezelfde druiven heet Recioto della Valpolicella.

Wat betekent Classico op het etiket?

Classico betekent dat de druiven uit het historische hart van het gebied komen: de vijf gemeenten Fumane, Marano, Negrar, Sant’Ambrogio en San Pietro in Cariano, ten noordwesten van Verona.

Moet je Amarone karafferen?

Bij een jonge Amarone helpt een uur in de karaf om de wijn open te laten gaan. Een oudere Amarone schenk je voorzichtig over om het depot in de fles te laten.